Güneşli Fikirler Blogu Yazılar

Inisiyatif Nasıl Yazılıyor? Bir Antropolojik Perspektiften Kültürlerin Derinliklerine Yolculuk Kültürlerin çeşitliliği, insanlık tarihinin en büyüleyici yönlerinden biridir. Her toplum, kendine özgü ritüelleri, sembolleri, toplumsal yapıları ve kimlikleriyle insan olmanın farklı yollarını deneyimler. Ancak, toplulukların bir arada var olmalarını sağlayan en güçlü itici gücün, toplumsal inisiyatifler olduğunu göz ardı edemeyiz. Peki, inisiyatif tam olarak nasıl bir güç ve bu kavram, farklı kültürlerde nasıl şekillenir? Inisiyatif, bireylerin ya da toplulukların bir durumu değiştirme ya da yeni bir şey başlatma yönündeki girişimlerinin adıdır. Ancak bu basit tanım, bu kavramın antropolojik anlamını yansıtmaktan çok uzaktır. Her kültür, inisiyatifi farklı bir şekilde tanımlar ve uygular.…

İnegöl’ün Eski Adı Nedir? Edebiyat Perspektifinden Bir İnceleme Kelime ve anlatı, tarihin izlerini taşıyan araçlar değil midir? Her kelime bir zamanın, bir yerin, bir kültürün mirasını taşır. Bir ismin ardında geçmişin izleri ve geleceğin yansımaları saklıdır. Bir şehri adlandıran kelimeler, o şehri birer hikâye gibi kucaklar; geçmişin derinliklerine uzanarak her bir harf, o toprağın özünü, kimliğini ve anılarını yaşatır. Bu yazı, İnegöl’ün eski adını ele alırken, bu ismin derin anlamını, yüzyıllara yayılan öykülerini ve zaman içinde nasıl bir dönüşüm geçirdiğini, bir edebiyatçı bakış açısıyla keşfetmeye davet ediyor. İnegöl’ün Eski Adı: “Agriylon” Tarihin, kelimelerle yeniden şekillendiği, unutulmuş ya da silinmiş geçmişin…

“İnce Hesap Nerede?” – Felsefi Bir Deneme Bir filozof için her soru, cevabın ötesinde daha derin, daha karmaşık bir keşfi tetikler. “İnce hesap nerede?” sorusu da, sadece pratik bir sorudan daha fazlasıdır. Bu soru, insanın kendi varoluşunu, etik değerlerini, bilgi anlayışını ve varlık ilişkisini sorgulamasına yol açabilir. Sadece bir finansal platformun sorusu olmaktan çıkarak, insanın hayata, eylemlerine ve değerlerine dair felsefi bir arayışa dönüşür. Peki, ince hesaplar sadece finansal dünyada mı geçerlidir, yoksa insanın tüm varlık düzeyini mi kapsar? Gelin, bu soruyu etik, epistemolojik ve ontolojik açıdan ele alalım. Etik Perspektiften İnce Hesap: İyi Yaşamın Ölçüsü İnsanın etik bir varlık…

Bir araştırmacı olarak, toplumsal yapıların bireylerle nasıl sürekli bir etkileşim içinde olduğunu düşündüğümde, 1977 yapımı İstasyon filmi dikkate değer bir “mekân‑kimlik” sahnesi sunuyor. Bu yazıda, filmin çekildiği yerleri sosyolojik bir perspektifle ele alırken, film aracılığıyla toplumsal normlar, cinsiyet rolleri ve kültürel pratiklerin nasıl biçimlendiğini de tartışacağım. “İstasyon” Nerede Çekildi? Mekânın Toplumsal Yansımaları Filmin çekim mekânları olarak en sık öne çıkan bilgiler, İstanbul’un Sarıyer ilçesine bağlı Tarabya semti ve çevresi ile Kocaeli’nin Gebze ilçesinde yer alan tren istasyonu alanlarıdır. [1] Tarabya sahil sahneleri mekan olarak kullanılırken, final sahnesinin Gebze’deki tren istasyonu alanında geçtiği belirtiliyor. [1] Bu mekânsal seçimler, filmin toplumsal yapıları…

İndirgenemez Ne Anlama Gelir? Toplumsal Yapıların Derinliklerinde Bir Analiz Toplumsal Yapılar ve Bireylerin Etkileşimi Üzerine Bir Araştırmacının Perspektifi Sosyoloji, insanların toplum içindeki rollerini ve bu rollerin toplumsal yapılarla nasıl şekillendiğini anlamaya çalışırken, bazen karşımıza “indirgenemez” kavramı çıkar. Bu terim, bir şeyin daha basit ya da temel bir biçime indirgenemeyeceğini ifade eder. Ancak toplumsal dünyada indirgenemezlik, sadece soyut bir kavram olmanın ötesine geçer. İnsanların kimlikleri, toplumsal normlara, kültürel pratiklere ve cinsiyet rollerine göre şekillenirken, bu dinamikler de zamanla indirgenemez hale gelir. Yani, toplumsal yapılar ve bireylerin etkileşimi, genellikle karmaşık ve çok katmanlıdır, bu yüzden onları tek bir boyutta anlamak mümkün değildir.…

“İtfa etmek” Ne Anlama Gelir? “İtfa etmek” terimi, Türkçede çoğunlukla bir borcun tamamen ya da kısmen ödenmesi ve yükümlülüğün ortadan kalkması anlamında kullanılır. Bu kavram hem günlük hukukî/finansal işlemlerde hem de akademik düzeyde tartışılan bir husustur. Tarihsel Arka Planı Kökeni Arapça olan “itfa” kelimesi Türkçeye geçerken farklı alanlara uygulanmış; ilk anlamlarında “söndürmek, sönümlemek” gibi fiziki süreçleri ifade ederken zamanla borç ilişkilerinde “ödeme yoluyla yükümlülüğü kapatma” anlamını kazanmıştır. [1] Osmanlı hukuk ve maliyesinde de borçların itfa edilmesi kavramı vardı; devletin veya mültezimlerin vergi, borç ve taahhütlerini ödeme suretiyle sona erdirmeleri bir itfa süreci olarak görülüyordu. Bu tarihsel kök, günümüz hukuk ve finans…

Ağırlık Dinamometre ile Ölçülür Mü? – Farklı Boyutlarıyla Derinlemesine Bir İnceleme Merhaba arkadaşlar, bugün birlikte merak uyandıran bir soruya dalacağız: Gerçekten bir ağırlık değerini ölçerken bir “dinamometre” kullanmak uygun mu? Bu yazıda kökenlerinden geleceğe uzanan yansımalarına kadar, teknik ve pratik yönleriyle birlikte ele alacağız. Hazırsanız başlıyoruz. — Kökenler: Dinamometre Ne İdir, Ağırlık Ne Demektir? Dinamometrenin doğuşu Dinámometre (aynı zamanda kuvvet ölçer) kavramı, esas itibarıyla bir kuvvetin — çekme ya da itme şeklinde — ölçülmesine yönelik cihazlarla başlar. Örneğin yaylı bir ölçüm cihazı (yay terazisi) uzama oranına göre kuvveti ölçer; bu, Hooke Yasası ile ilişkilidir: “yayın uzaması uygulanan kuvvetle orantılıdır”. ([celmi.com][1]) Ayrıca, “dynamometer”…

103/1 Madde Nedir? Toplumsal Yapıların ve Bireylerin Etkileşimi Üzerine Bir Sosyolojik Analiz Bir Sosyolog Gözünden: Toplumsal Yapıların Birey Üzerindeki Etkisi Sosyolojik bir araştırmacı olarak, toplumsal yapıları ve bu yapıların bireylerin yaşamlarına etkilerini incelemek, insan davranışlarının daha derinlemesine anlaşılmasına olanak sağlar. Her toplum, bireylerini şekillendiren bir dizi norm, değer ve kural ile yapılandırılır. Bu kurallar, yalnızca bireylerin yaşam tarzlarını değil, aynı zamanda toplumsal ilişkiler ve güç dinamiklerini de belirler. Türkiye’deki “103/1 maddesi” de tam olarak bu toplumsal dinamiklerin bir sonucu olarak karşımıza çıkar. Ancak bu maddeyi anlamadan önce, toplumsal normların ve cinsiyet rollerinin nasıl işlediğine dair genel bir bakış açısına sahip…

1 Sâ Ne Kadar? Farklı Yaklaşımlar ve Toplumsal Etkiler Üzerine Bir İnceleme Hayatımızda zamanın ne kadar değerli olduğunu hepimiz biliyoruz. Ancak bir kavram var ki, hem zamanla hem de anlamıyla ilgili düşündüğümüzde farklı bakış açıları karşımıza çıkıyor: 1 sâ. Peki, 1 sâ ne kadar? Bu soru, hem sayısal bir hesaplama hem de toplumsal bir değer taşıyan bir soru olarak çeşitli açılardan incelenebilir. Bu yazıda, “1 sâ ne kadar?” sorusuna farklı perspektiflerden yaklaşmayı amaçlıyorum. Erkeklerin daha objektif, veri odaklı bakış açılarıyla kadınların duygusal ve toplumsal etkiler odaklı yaklaşımlarını karşılaştırarak, bu soruyu derinlemesine ele alacağız. Gelin, farklı bakış açılarıyla “1 sâ ne…

Trafikte Kimler Şikayet Edilir? Toplumsal Düzen, Eğitim ve Bireysel Sorumluluk Üzerine Bir İnceleme Bir eğitimci olarak, her zaman öğrenmenin dönüştürücü gücüne inanmışımdır. Öğrenme sadece bilgi edinmek değil; aynı zamanda toplumla daha uyumlu bir şekilde yaşayabilmek, başkalarına saygı gösterebilmek ve daha iyi bir dünyada var olmak için de bir araçtır. Öğrencilerimle her gün ders anlatırken, onların sadece akademik bilgi değil, aynı zamanda toplumsal sorumluluklarını da öğrenmelerini sağlamaya çalışıyorum. Trafik, tam da bu sorumlulukların en somut örneklerinden biridir. Peki, trafikte kimler şikayet edilir? Trafik düzeni, sadece araç kullananları değil, tüm toplumu ilgilendirir. Bu yazıda, trafikle ilgili şikayetlerin kimler hakkında yapıldığını, eğitimsel açıdan…